Rodzice wychowujący dzieci mogą liczyć na istotne wsparcie finansowe w formie ulg podatkowych. W zależności od sytuacji rodzinnej i dochodowej, możliwe jest uzyskanie zwrotu podatku nawet w znacznej wysokości. W 2026 roku przepisy podatkowe dają wiele możliwości, które warto dobrze zrozumieć, aby nie pominąć żadnego uprawnienia.
Komu przysługuje ulga na dziecko?
Ulga prorodzinna przysługuje szerokiemu gronu podatników, ale pod warunkiem spełnienia określonych kryteriów. Odliczenia mogą dokonać osoby, które wykonują władzę rodzicielską, są opiekunami prawnymi lub pełnią funkcję rodziny zastępczej. Podstawowym warunkiem jest posiadanie dziecka, które mieści się w określonym przedziale wiekowym oraz nie przekracza limitu dochodów.
Ulga przysługuje na dzieci:
- małoletnie – do ukończenia 18. roku życia,
- pełnoletnie do 25. roku życia, jeśli się uczą i nie osiągnęły dochodu wyższego niż 22 546,92 zł,
- bez względu na wiek – jeśli otrzymują zasiłek pielęgnacyjny lub rentę socjalną.
Nie można skorzystać z ulgi, jeśli dziecko zawarło związek małżeński lub zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jak np. dom dziecka.
Jakie warunki trzeba spełnić, by skorzystać z ulgi?
Warunki uzyskania ulgi zależą od sytuacji rodzinnej i liczby dzieci. Najistotniejszymi kryteriami są: wysokość dochodów rodzica lub opiekuna, liczba dzieci oraz ich status edukacyjny lub zdrowotny. Dla rodzin z jednym dzieckiem obowiązują limity dochodów, natomiast przy dwójce lub większej liczbie dzieci – nie mają one już zastosowania.
Limity dochodów rodziców
Aby móc skorzystać z ulgi na jedno dziecko, należy spełnić kryterium dochodowe:
- 112 000 zł – dla małżonków rozliczających się wspólnie lub osoby samotnie wychowującej dziecko,
- 56 000 zł – dla osoby niepozostającej w związku małżeńskim.
W przypadku dwojga lub większej liczby dzieci, nie obowiązuje już limit dochodowy rodziców. Wówczas znaczenie ma jedynie limit dochodu dziecka.
Dochody dziecka
Pełnoletnie dzieci (do 25. roku życia), aby kwalifikować się do ulgi, nie mogą uzyskać dochodu przekraczającego 22 546,92 zł rocznie. Do tego limitu wliczane są różne źródła przychodów, z wyjątkiem renty rodzinnej.
Jak obliczyć wysokość ulgi prorodzinnej?
Wysokość ulgi zależy od liczby dzieci w rodzinie i jest wyrażona kwotowo miesięcznie oraz rocznie. Zasady naliczania są następujące:
- jedno dziecko – 92,67 zł miesięcznie (czyli 1112,04 zł rocznie),
- dwoje dzieci – 2 x 92,67 zł miesięcznie, czyli 2224,08 zł rocznie,
- troje dzieci – 2 x 92,67 zł + 166,67 zł, co daje 4224,12 zł rocznie,
- czworo dzieci – 2 x 92,67 zł + 166,67 zł + 225 zł, co daje 6924,12 zł rocznie.
W przypadku rodzin wielodzietnych wysokość ulgi nie jest uzależniona od dochodu rodziców – liczy się wyłącznie liczba dzieci, które spełniają warunki do przyznania ulgi.
Jakie dokumenty są wymagane?
Aby skorzystać z ulgi na dziecko, konieczne jest posiadanie odpowiednich dokumentów. Nie dołącza się ich do deklaracji PIT, ale należy przechowywać je przez 5 lat na wypadek kontroli skarbowej. Wymagane dokumenty to między innymi:
- odpis aktu urodzenia dziecka,
- zaświadczenie o uczęszczaniu do szkoły (dla dzieci pełnoletnich),
- orzeczenie o niepełnosprawności (jeśli dotyczy),
- orzeczenie sądu o ustanowieniu opiekuna prawnego lub rodziny zastępczej.
W przypadku dzieci starszych niż 18 lat, które nadal się uczą, dokumenty muszą potwierdzać kontynuację nauki, najlepiej w formie tłumaczenia przysięgłego na język niemiecki, jeśli dotyczy to rozliczenia w Niemczech.
Jak wykazać ulgę w deklaracji podatkowej?
Ulga na dziecko wykazywana jest w formularzu PIT-36 lub PIT-37 oraz w załączniku PIT/O. W PIT/O należy podać dane dziecka – numer PESEL, a w przypadku jego braku – imię, nazwisko i datę urodzenia.
W deklaracji PIT-37 (wersja 29):
- pozycje 140–145 – miejsce na wykazanie ulgi,
- sekcja H – dodatkowy zwrot ulgi prorodzinnej.
W deklaracji PIT-36 (wersja 30):
- pozycje 404–408 – miejsce na wykazanie ulgi,
- sekcje K i L – dotyczą dodatkowego zwrotu ulgi na dzieci.
Na czym polega dodatkowy zwrot ulgi?
W sytuacji, gdy dochody podatnika są zbyt niskie, by odliczyć całą ulgę na dziecko, możliwe jest uzyskanie tzw. dodatkowego zwrotu ulgi. Kwota ta nie może jednak przekroczyć sumy zapłaconych składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.
Dodatkowy zwrot nie przysługuje, jeśli podatnik opłacał składki w ramach działalności gospodarczej rozliczanej liniowo, ryczałtem lub kartą podatkową.
W przypadku rozliczenia wspólnego z małżonkiem, ich składki sumują się i możliwa jest dowolna proporcja podziału tej kwoty. Istnieje też możliwość uwzględnienia składek zmarłego małżonka, pod warunkiem, że związek małżeński istniał przez cały rok podatkowy.
Czy można otrzymać ulgę na dziecko również w Niemczech?
Rodzice pracujący lub mieszkający w Niemczech mogą skorzystać z dwóch form wsparcia finansowego dla rodzin z dziećmi:
- Kindergeld – zasiłek rodzinny w wysokości 259 euro miesięcznie na każde dziecko,
- Kinderfreibetrag – ulga podatkowa na dziecko w wysokości 9756 euro rocznie (uwzględniając koszty opieki, wychowania i kształcenia).
Urząd skarbowy sam analizuje, która forma wsparcia jest korzystniejsza dla podatnika – jeśli ulga podatkowa przyniesie wyższy zwrot niż Kindergeld, zostanie ona zastosowana.
Jakie koszty opieki nad dzieckiem można odliczyć w Niemczech?
Rodzice mogą również odliczyć konkretne koszty opieki nad dzieckiem, pod warunkiem przedstawienia stosownych rachunków i umów. W Niemczech można odliczyć:
- 2/3 kosztów opieki (żłobki, przedszkola, opiekunki) – maksymalnie do 4000 euro,
- 30% kosztów edukacji (prywatne szkoły i uczelnie) – maksymalnie do 5000 euro.
Ważne jest, by przelewy i faktury były wystawione na rodzica i dotyczyły dziecka, które jest wykazane w deklaracji podatkowej.
Czy można łączyć Kindergeld i Kinderfreibetrag?
Nie, ale niemiecki urząd skarbowy sam oblicza, która opcja – zasiłek Kindergeld czy ulga Kinderfreibetrag – jest bardziej opłacalna dla rodzica. Wybierana jest tylko jedna forma pomocy, ta korzystniejsza finansowo.
Jak uzyskać ulgę na dziecko w Holandii?
W Holandii funkcjonuje ulga podatkowa Inkomensafhankelijke Combinatiekorting (IACK), która przysługuje pracującym rodzicom dzieci do 12. roku życia. Ulga jest uzależniona od dochodu z pracy i może wynosić do 2986 euro rocznie.
Kto może skorzystać z IACK?
Wymagania to:
- dokumenty potwierdzające wspólne zamieszkiwanie z dzieckiem przez co najmniej 6 miesięcy,
- dochód z pracy ponad 6145 euro rocznie,
- dziecko poniżej 12. roku życia (urodzone po 31 grudnia 2012 r.).
Ulga przysługuje również, gdy dziecko mieszka w Polsce, ale trzeba udowodnić, że centrum interesów życiowych rodzica jest w Holandii.
Jak przygotować dokumenty do rozliczenia ulgi?
Dokumenty wymagane do odliczenia ulgi na dziecko zależą od kraju i formy ulgi. W Polsce należy przygotować m.in.:
- odpis aktu urodzenia dziecka,
- zaświadczenie o nauce (dla dzieci pełnoletnich),
- orzeczenie o niepełnosprawności (jeśli dotyczy),
- umowy i faktury za opiekę nad dzieckiem (w Niemczech).
W Holandii dodatkowo potrzebne będą:
- Jaaropgave (karta podatkowa),
- dokumenty tożsamości dziecka,
- dowód wspólnego zameldowania z dzieckiem.
Wszystkie dokumenty muszą być przechowywane przez okres 5 lat na wypadek kontroli.
Co warto zapamietać?:
- Ulga prorodzinna przysługuje na dzieci do 18. roku życia oraz do 25. roku życia, jeśli się uczą i nie osiągają dochodu powyżej 22 546,92 zł.
- Limity dochodów dla rodziców wynoszą 112 000 zł dla małżonków i 56 000 zł dla osób samotnych; przy dwojgu lub więcej dzieciach limity dochodowe nie obowiązują.
- Wysokość ulgi wynosi 92,67 zł miesięcznie na jedno dziecko, co daje 1112,04 zł rocznie; dla większej liczby dzieci kwoty rosną.
- Wymagane dokumenty do uzyskania ulgi to m.in. odpis aktu urodzenia dziecka oraz zaświadczenie o uczęszczaniu do szkoły; należy je przechowywać przez 5 lat.
- Rodzice w Niemczech mogą korzystać z Kindergeld (259 euro miesięcznie) oraz Kinderfreibetrag (9756 euro rocznie), a wybór korzystniejszej opcji dokonuje urząd skarbowy.
